Waarom het niet van Baarn Natuurlijk komt

13 april 2025 – Geloof me, ik heb het echt serieus overwogen: samen met Behoud het Borrebos de natuurpartij Baarn Natuurlijk oprichten. Een groene tegenkracht in de gemeenteraad – vóór de natuur in het algemeen en tegen de commerciële verkrachting van landgoed Paleis Soestdijk in het bijzonder. Maar de gevestigde orde kan opgelucht ademhalen: van Baarn Natuurlijk komt het niet.

Mijn inspraak op 2 april tijdens de raadscommissie over de zogenaamde nieuwe toekomstvisie voor het landgoed van de MeyerBergman Erfgoed Groep (MBEG) zette de knop om. In een gelikte brochure wordt die visie voorgespiegeld als een frisse, kleinschaligere herstart. In werkelijkheid is het niets meer dan een in een nieuw jasje gestoken oud plan. Reclamegeklets als schaamlap voor een verdienmodel dat allang niets meer te maken heeft met het behoud van ‘ons’ nationaal cultureel erfgoed. In de vijf minuten spreektijd die mij gegund waren, uitte ik mijn onvrede over de ongebreidelde commerciële exploitatie van het rijksmonument en het omliggende natuurgebied.

Na het vernietigende oordeel van de Raad van State in januari 2024 over het vorige plan was het hopen op een raad die inmiddels wél open zou staan voor reflectie. Niets bleek minder waar. Van een door ervaring wijs geworden volksvertegenwoordiging was geen sprake.

Oké, D66 stelde na de inspraak twee op het oog belangstellende vragen, maar een commissielid van de VVD kon zijn ergernis over mijn inspraak bij zijn vraag over het restauratiebedrag nauwelijks verhullen. En als de blikken van het CDA hadden kunnen doden, had ik deze brief niet kunnen schrijven. De overige fracties zwegen. De overige fracties – zelfs PvdA en GroenLinks, die eerder nog kritisch waren over de MBEG-plannen – zwegen. Hun wethouders straalden achter de bestuurstafel, glimmend van trots alsof ze de de nieuwe toekomstvisie zelf hadden bedacht. De atmosfeer stond ondertussen bol van afweer en politieke lafheid. Mijn veertien jaar in de raad trokken in een flits aan me voorbij: dezelfde gesloten rijen, dezelfde allergie voor alles wat zich verzet tegen het exploitatiemodel van het echtpaar Meijer-Bergmans.

Nee, ik onderneem geen poging om terug te keren in de gemeenteraad. Toegegeven ook omdat de oproep om samen met anderen Baarn Natuurlijk te dragen te weinig respons opleverde. “Prima dat jij het wil doen, maar aan mijn lijf geen polonaise,” was zo’n beetje de strekking.

De ervaring bij de voorzieningenrechter op 10 april – waar ons verzoek werd behandeld om in te grijpen bij het onrechtmatige gebruik van het kazerneterrein in het Borrebos als azc, inmiddels met een plan met woningbouw – deed er nog een schepje bovenop. De reactie van de gemeente, uitgesproken door een duur betaalde advocaat, liet weinig aan de verbeelding over: zelfs goed onderbouwde kritiek glijdt van de macht af als regen op teflon.

Dit alles weerhoudt mij er niet van om de strijd voort te zetten tegen de schending van natuurbelangen op en rond landgoed Paleis Soestdijk. Zolang mij de tijd gegeven is, zal ik mij samen met Behoud het Borrebos buiten de pluche arena van de lokale politiek blijven inzetten voor natuur en landschap rond Paleis Soestdijk. Tegen het natuurvijandige uitmelken van het landgoed én tegen de politieke volgzaamheid van volksvertegenwoordigers die – al dan niet getooid met een oranje stropdas – liever een glas oranjebitter heffen met de nieuwe vorsten van Soestdijk dan opkomen voor de natuur.

Mijn vertrouwen in de overheid is tot ver onder het vriespunt gezakt, maar mijn geweten is schoon. Ik blijf mij uitspreken tegen de schaamteloze commerciële uitbuiting van het landgoed en opkomen voor de natuur eromheen. Van de politiek valt bitter weinig te verwachten, maar wat de zogenoemde ‘nieuwe toekomstvisie’ betreft, put ik moed uit het oordeel van de hoogste bestuursrechter, die het zogenaamd ‘Raad van State-proof’ plan vorig jaar genadeloos door de shredder haalde.