De Tafeldekkers van Paleis Soestdijk

21 november 2025 – Regelmatig vraag ik me af of Baarn lijdt aan collectief geheugenverlies of dat alleen het college en de gemeenteraad de feiten niet meer scherp voor ogen hebben. Dat ook de media selectief zijn in wat er werkelijk speelt, blijkt vandaag opnieuw. De Baarnsche Courant serveert wederom een glimmende advertorial, keurig verpakt in een journalistiek jasje, over de wintertentoonstelling op Paleis Soestdijk. Het wordt gepresenteerd alsof het een culturele hoogmis betreft en niet gewoon de derde editie van ‘hoe persen we nóg wat nostalgie uit Juliana en Bernhard’.

Het zou bijna om te lachen zijn als het niet zo pijnlijk treurig was. Want wie de koopovereenkomst uit 2017 er nog eens op naslaat, ziet zwart op wit wat de MeyerBergman Erfgoed Groep (MBEG) beloofde met het landgoed Paleis Soestdijk: een podium voor de Nederlandse maakindustrie, een proeftuin voor innovatie, een platform voor duurzaamheid, landbouw, waterbeheer en technologie. Een plek waar jonge generaties en nieuwe Nederlanders zich konden ontwikkelen. Kortom, een ensemble dat het beste van Nederland zou tonen.

Van al die beloftes is door het eigen handelen van de projectontwikkelaar niets terechtgekomen, en zeker niet door zogenaamd veranderde regelgeving, zoals men graag wil doen geloven. Geen innovatie, geen duurzaamheid, geen platform, geen toekomstvisie. In plaats daarvan hebben we een paleis dat fungeert als toonzaal voor nostalgische kitsch, winterfairs met glühwein, zomerse popfestivals, verhuurevents en een open huis voor Jan Slagters ouderenomroep MAX, die inmiddels kind aan huis is op het landgoed. Kortom, alles wat niets meer te maken heeft met wat ooit als voorwaarde voor de verkoop gold.

Waar je van de media kritische vragen zou verwachten, schrijven journalisten al jaren braaf over elke tentoonstelling, elke fair en elke nieuwe Oranjekamer. Kritiekloos worden de persberichten van Maya Meijer-Bergmans en haar innige vriendin Nicole Uniquole overgepend, alsof onafhankelijke verslaggeving niet meer bestaat. De vragen die er werkelijk toe doen – waarom de beloften uit 2017 nooit zijn ingelost, waarom de gemeente dit blijft toestaan en waarom natuur en erfgoed structureel worden ingeruild voor een verdienmodel – worden zorgvuldig gemeden.

Ondertussen zien we dat de MBEG, zonder dat de overheid ook maar een vinger uitsteekt, de eerder aangekondigde grondige restauratie van het paleis heeft ingeruild voor een opknapbeurt, waarvan tot op heden geen spoor van uitvoering te zien is. Tegelijk is het voormalige kazerneterrein in het Borrebos verworden tot een fauna verstorende melkkoe, met licht, geluid, verkeersdrukte en rommel in het bos. De glans van de winterlichtjes in de voortuin van het paleis maskeert veel, maar verhult niet het wegkijken van bestuurders en het braaf meeklappen van de media.

Als geheugensteuntje voor de media hieronder nog maar eens de in de verkoopakte opgenomen voorwaarden. Zodat men kan terugkeren naar de realiteit: Soestdijk is geen sprookje. Het is een dossier waarin de overheid en een projectontwikkelaar afspraken maakten die nooit zijn nagekomen, en waarin de natuur en het erfgoed de prijs betalen voor commerciële ambitie.