Stilte, wegkijken en grote woorden

CDA-fractievoorzitter Rik van Hardeveld laat in zijn terugblik op de raadsvergadering van 28 mei via de website van zijn partij weten dat hij zich stoorde aan de moties van de VVD over het azc op het kazerneterrein in het Borrebos. Volgens hem waren de indieners vooral bezig met juridische haarkloverij en wilden ze in werkelijkheid niets weten van vluchtelingen in Baarn. “Zeg dat dan gewoon,” schreef hij, “dan weten we waar we aan toe zijn, en kunnen we het daarover hebben.”

Op dat moment kon ik mijn lach nauwelijks onderdrukken.

Want dat ‘daarover hebben’ wilde Van Hardeveld in april juist níet, toen ik namens Behoud het Borrebos insprak tijdens een raadsvergadering. Ook toen ging het over de gekozen locatie – zij het vanuit een andere invalshoek: het ging ons om de aantasting van een kwetsbaar bosgebied, gelegen binnen het Natuurnetwerk Nederland én het landelijk gebied van de provincie Utrecht. Ik onderbouwde met feiten waarom deze plek in strijd is met geldende regelgeving. Van Hardeveld zei er geen woord over. Geen inhoudelijke reactie. Geen enkele vraag. Alleen een chagrijnige blik. Een VVD’er stelde op agressieve toon een vraag die weinig met de inhoud van doen had en de rest van de raad deed er het zwijgen toe. Het riep oude herinneringen op; de sfeer van ontwijken, stilzwijgen en het afhouden van serieuze inhoud raakte een snaar. Het was voor mij mede aanleiding om af te zien van een eventuele terugkeer in de gemeenteraad.

In plaats van inhoudelijk in te gaan op terechte vragen over locatiekeuze, vergunningverlening en planologische houdbaarheid, zet Van Hardeveld in zijn betoog de morele aanval in. Hij reduceert elke vorm van kritiek tot heimelijk verzet tegen vluchtelingenopvang. Daarmee negeert hij niet alleen opnieuw het inhoudelijke debat, hij frustreert het ook. Want wie principiële en feitelijke bezwaren structureel wegzet als onwelgevallig, neemt niet deel aan het gesprek, die sluit het af.

Behoud het Borrebos heeft vanaf het begin helder gemaakt niet tegen opvang van vluchtelingen in Baarn te zijn. Ons bezwaar richt zich uitsluitend op de locatie: een ecologisch kwetsbaar bosgebied waarvoor wettelijke bescherming geldt. Sterker nog: wij hebben alternatieven aangedragen binnen de bebouwde kom, op bestaande locaties die planologisch wél verdedigbaar zijn. Wie zulke voorstellen systematisch negeert en zich tegelijk opwerpt als moreel baken, ondermijnt het open publieke debat dat een democratie nodig heeft.

Dat Van Hardeveld zich erop beroemt dat er in Baarn ‘geen ophef’ is zoals elders in het land, zegt veel. Ophef wordt hier niet gemist omdat alles zorgvuldig en transparant verloopt, maar omdat het azc stilletjes is weggestopt in een afgelegen bosgebied – ver van zijn eigen achtertuin – en inhoudelijke kritiek wordt genegeerd of verdacht gemaakt alsof die per definitie onwelkom is.

En dát is, eerlijk gezegd, precies wat Behoud het Borrebos wél ophefwaardig vindt.

door Kees Koudstaal, voorzitter Stichting Behoud het Borrebos