Wij hebben gemeld. De rest is aan de overheid

20 augustus 2026 – Op 15 augustus zijn in het Paardenbos opnieuw duidelijke sporen van nachtelijk verblijf aangetroffen. Tussen de bomen lagen blauwe AZC-dekens, afval en lege sigarettenpakjes. Bij een inspectie later die dag werden op dezelfde plek bovendien verse sigarettenpeuken gevonden.

Over de herkomst van de dekens kan weinig misverstand bestaan. Alles wijst erop dat opnieuw door bewoners van het nabijgelegen AZC in het Paardenbos is overnacht. Het bosgebied is na zonsondergang verboden terrein. Vanwege de extreme droogte gold bovendien een rookverbod. Toch is er kennelijk gerookt. En zoals gezegd, het was niet de eerste keer. Eerder werden hier eveneens AZC-dekens, grote hoeveelheden lege bierblikjes, lege drankflessen en andere troep aangetroffen. Het COA is door ons op de vervuiling en het nachtelijke gebruik gewezen. Beloofde beterschap heeft het probleem niet beëindigd.

De bal terug bij de melder

Behoud het Borrebos diende bij de Omgevingsdienst Utrecht een met beelden onderbouwd formeel handhavingsverzoek in. De reactie volgde op 20 augustus. De Omgevingsdienst laat verrassend genoeg weten niet over het toegangsverbod, de vervuiling en het brandgevaar te gaan. Dat onderdeel van het handhavingsverzoek is doorgestuurd naar de gemeente Baarn. Voor het natuurgedeelte wil de Omgevingsdienst van de stichting onder meer weten welke specifieke beschermde diersoorten worden verstoord, welke gevolgen zij ondervinden, hoe die precies worden veroorzaakt en tegen wie moet worden opgetreden.

Daarmee wordt de bal wel erg gemakkelijk teruggelegd bij degene die de wantoestand meldt. Het is niet aan een vrijwilligersorganisatie om ’s nachts toezicht te houden, overtreders te identificeren en vervolgens ook nog ecologisch onderzoek te laten verrichten. Daarvoor hebben we Staatsbosbeheer, het COA, de gemeente, de politie en een omgevingsdienst.

Voor Behoud het Borrebos is de kous af. Wij hebben gedaan wat van een oplettende burgerorganisatie mag worden verwacht. We hebben de situatie meerdere malen vastgelegd, de locatie geïnspecteerd, concrete feiten en beeldmateriaal aangeleverd en een formeel handhavingsverzoek ingediend. Welke instantie bevoegd is, welk nader onderzoek nodig is en of en tegen wie moet worden opgetreden, is niet aan ons om uit te zoeken.

Op 17 september behandelt de rechtbank Midden-Nederland ons beroep tegen de vergunning voor het AZC in het Borrebos. Ook dit incident zullen wij onder de aandacht van de rechtbank brengen, als concreet voorbeeld van de gevolgen die de verdere verstedelijking en intensivering van het gebruik van dit beschermde bosgebied met zich meebrengen.

Kees Koudstaal